Monday, 30 April 2012

Məni düşündürənlərdən - Harry Escott - Unravelling


Bu musiqi sanki məndən hesabat alır. Düşün. Fikirləş. Nələr etdin? Etdiklərinlə razısan? Etdiklərin kimlərə ziyan vurdu? Bəlkə bu vəziyyətdən çıxasan? Bir dəfə də cəhd elə. Digər tərəfdən də musiqi mənə sona çatan maceranı xatırladır. Son notlar, son ahənglər, son səslənmələr, son seçimlər. Musiqi mənə vicdan əzabını, təəssüf, məyusluq hissini xatırladır. Yalanlar haqqında düşünürəm. Bizə uşaqlıqdan bəri söylənilən yalanlar haqqında. Böyüdükcə formasını dəyişir, müxtəlif qılıqlarda qarşımıza çıxır. Təkcə belə olsaydı dərd yarı. Musiqi mənim özümü necə aldatdığım haqqında düşünməyə vadar edir. Necə özümü uyuşdurduğumu və ümid adlanan böyük güc və illuziya qaynağından imtina etdiyimi. Musiqi məni niyə iddialı olmadığım, niyə tez təslim olduğum və yorulduğum haqqında düşünməyə vadar edir. Sigmound Freud sevdiyimə görə tez-tez onun fikirlərini xatırlayıram (əlbəttə bütün fikirlərinə qatılmıram). “Hər şeyin bir səbəbi var” deyir Freud əmi. Yuxarıdakıların səbəbi nədir görəsən?

Bu musiqini dinləyəndə həyatın, xüsusiylə şəhər həyatının çox qəddar və rəhmsiz olduğunu düşünürəm. Shame – Utanc filmində eşitdiyimdən məndə olan bu təəsüratlar bundan olsa gərək. Musiqidə saat tik-taklarına bənzər səslər var. Hərdən bu səslər səngiyir, əvəzinə başqa ahənglər gəlir. Maraqlıdır. Bəzən həyatımızın tələsgənliyinə ara verib tik-taka qulaq asmalıyıq. Məncə bu gün buna çox ehtiyac var. Başqa sözlə buna həyatın ritmləri də deyə bilərik. Dediyim kimi Shame filminin soundtracki olduğunu görə mahnını dinləyəndə gözümün qarşısında utandığından hönkür – hönkür ağlayan insan tipi canlanır. Paradoksda yan keçmədi məndən hər zamanki kimi. İnanılmaz qüvvə hiss edirəm musiqidə. İnsanı qəflət yuxusundan oyadan, ona ikinci nəfəs verən və silkələyən bir qüvvə. Bu ikinci şans ola bilər?

Musiqi bitdikə isə hər şey yerinə qayıdır. İbrahim “real” adlandırdığı həyatsa qayıdır və dörd divar arasında ora - bura vurnuxur. Bax beləcə mənim Hary Escotun – Unravelling musiqisi ilə olan maceram bitir. Demək istədiyim mən heç də həmişə yuxarıdakı kimi düşünmürəm. Sadəcə musiqi məni yuxarıda sadaladıqlarım kimi bəzi fikirləri beynimdə canlandırmağa vadar edir. Bəlkə sizdə də belə musiqi var? Sizi düşündürən, göylərə qaldıran, sevindirən, ağladan və s.

                                                                                 İbrahim Niftiyev         Bakı 30.04.12



Sunday, 29 April 2012

Səndən yaxşıları və səndən pisləri



Səndən yaxşıları həmişə olacaq narahat olma. Səndən pisləri də həmişə olacaq. Bu vəziyyətin elə özü yaxşı və pis terminlərini absurd edir. Əvəzinə nisbilik anlayışını sübut edir. Yenə də yaxşı və pis terminlərini istifadə etməyə davam edəcəm. Fikrimi izah etmək üçün. Standart insanların dilində danışmaq üçün. Bəs ən yaxşı olmaq olar? Üst sərdhəd. Şimal ucqar nöqtə? Məncə olar amma müvəqqəti. Sənin arxanca gələnlər də var. Onların da səni ötmək həvəsi, inamı və israrı var. Yolu yarıda buraxıb gedənlər də var sözsüz. Həmişə də olacaq. Qorxaqlar var xüsusiylə. Səndən yaxşıları həmişə olacaq. Bəs ruh düşkünlüyü yaradan faktorları, elementləri necə görməzdən gələk? Məncə nəticəni görməklə. Nə dərəcədə doğru fikirdir deyə bilmərəm amma uğur qazanmış insanların BİR ortaq cəhəti varsa, o da məhz budur. Onlar uğursuzluq dalınca uğursuzluq qazanıblar, ələ salınıblar, alçaldılıblar amma bu onlara nəticəni görməyə mane ola bilməyib. Onlar istədiklərinə hazırlaşıblar və hazır olduqlarında istədikləri də onlara hazır olub. Təbrizli Şəmsin 40 qaydasından birini xatırlamaya bilmirəm: Sekizinci Kural: Başına ne gelirse gelsin, karamsarlığa kapılma. Bütün kapılar kapansa bile, sonunda O sana kimsenin bilmediği gizli bir patika açar. Sen şu anda göremesen de, dar geçitler ardında nice cennet bahçeleri var. Şükret! İstediğini elde edince şükretmek kolaydır. Sufi, dileği gerçekleşmediğinde de şükredebilir. Çox gözəl deyilib.  Bəs əgər uğursuzluq bir ömür davam etsə? Bütün malik olduqlarımızı uğursuzluqlara qurban versək necə? Geriyə çevrilib baxdıqda boşluq, uçurum görsək? Hönkür – hönkür ağlasaq? Bəs o zaman necə olacaq? Belə düşünürəm ki, ən azından öləndə vicdanınla söhbət edərkən heç vaxt təslim olmadığını, mübariz apardığını var gücünlə, hayqıraraq deyəcəksən. Bəs bu sənə bəraət verəcək? Bəlkə də. Dəfələrlə başlayıb yarı yolda sonlandırmaq istəyəcəksən. Çox olacaq. Bir tərəfdən uğurun digər tərəfdən uğursuzluğun əlamətidi. “özünə inan! Hər şey yaxşı olacaq!  Darıxma düzələr!” kimi fikirlərə qarşılıq, “Çətin anlar da olacaq. Tərəddüd keçirəcəksən. Sakitləş və məntiqli ol” kimi fikirləri daha çox bəyənirəm. Yarı yolda qalmaq bərbad bir hissdir. Bir tərəfdən təəssüf hissi keçirdirsən ki, davam edə bilmədin, digər tərəfdən də yenə təəssüf hissi keçirdirsən ki, davam etsəydim uğur qazanardım. Bir şeyi isə dəqiq bilirəm: Yaradıcılıq insanın daxilini dolduran yeganə prosesdir. Gördüyümüz işdən aslı olmayaraq addımlarımızı sağlam, möhkəm atsaq istədiyimiz nəticə və ya ona yaxın nəticə əldə edərik. Bununla iş bitməz. Son mərhələdə şükür edib yeni üfüqlərə nəzər yetirməliyik.                                                                                   İcazə vermə ruhun qaranlığa yuvarlansın. Sən uğur qazanmağa məhkumsan!


N.İbrahim
                       Bakı - 27.04.12

Friday, 27 April 2012

Erix Fromm - Marksın İnsan konsepsiyası


Bu əsərdə Fromm marksın tarixi materializmini, Yadlaşma, sosializm, şüur və zorakılıqla bağlı ideyalarını analiz edir. Əsər tam diaqnostik cümlələrlə başlayır: “Tarixin ironiyasıdır ki, mənbələrin tamamilə əlçatan olmasına baxmayaraq, müxtəlif nəzəriyyələrin təhrifi və səhv yozumları müasir dünyada sərhəd tanımır. Buna ən parlaq misal son onilliklərdə Marksın təliminin başına gələnlər sayıla bilər”. Frommun bu əsəri Azərbaycan üçün olduqca aktualdır. Həm də ona görə ki, təhrif amalqamalarına bürüdülmüş marksizmi çirkabdan təmizləyib geniş auditoriyaya təqdim edir. Frommun bu ideyalarının aktuallığını isə kitaba əlavə olunmuş digər mətn-Rusiya marksisti Aleksandr Tarasovun çox mükəmməl mühazirəsi gözəl əks etdirir. 

Tuesday, 24 April 2012

Shame - Utanc +18


Əslində bu yazını yazmağıma bir az tərəddüt etdim amma “bəlkə də bu mövzuyla maraqlananlar var” fikri məni rahat buraxmadı. Dostlar, əgər +18 səhnələrindən narahat olursunuzsa, yəni belə şeylərə baxa bilmirsinizsə filmə baxmayın. Bunu normal qəbul edənlər isə filmin mənasına görə mütləq baxsınlar. Filmdə olan açıq-saçıq epizodlar şəhvətdən aslı insanın həyatını başa düşmək üçün vacibdir.

Alışqanlıq  zəncirləri, əvvəl duyulmayacaq qədər xəfif ,sonra qırılmayacaq qədər güclü olur. - Arthur Schopenhauer

Bu dərəcədə gözəl bir film. Treylerini bir saytda görən kimi, başa düşdüm ki, film müasir həyatımızın bəlalarından biri haqqındadır. Aslılıq: Narkotikdən, siqarətdən, spirtli içkilərdən, internetdən və seksdən. Film sonuncusu ilə əlaqədardır. Ən qəribə məqamlardan biri isə sadalanan xəstəliklərin müalicə üsulları prinsipcə eynidir. Bizim cəmiyyətimizə və mentalitetimizə yad mövzu olsa da, bu bunun mövcud olmadığı və olmayacağı demək deyil. Bəli, bizim cəmiyyətdə də narkomaniyanın bu növü var və bu dil,din,irq və milliyətdən aslı olan bir şey deyil.

Brendon adlı birisi “normal” həyatını yaşamağa çalışır. Londonda yaşayır (Nyu York, London kimi böyük şəhərlər insanları nihilizmə və hətta nihilistik faicəyə,yəni böyük bir boşluğa sovurur. Gərək mənəvi və şəxsi cəhətdən çox güclü olasan ki, burda özünü itirməyəsən.). İşə gedir, pul qazanır və şüuraltı olaraq nə isə axtarır. Niyə axtarır? Çünkü həyatdan həzz ala bilmir. Cinsi əlaqə anlayışını beynində elə bir anlayışa çevirib ki, artıq ondan da həzz ala bilmir. Şəhvətin əsirinə çevrilib. İdarəolunmaz cinsi ehtiyaclar hiss edir. Şəhvəni hisslərin içində boğulur. Vəziyyəti ağırdır. Əsas olansa bütün bu problemlərlə necə yaşaması və ya yaşamağa çalışmasıdır. Filmin ortalarında bundan xilas olmağa çalışdı amma alınmadı. Mən bilmirəm bu insanın özündən aslıdır yoxsa yox amma onu deyə bilərəm ki, heyvani, şəhvəni hisslərin əsirinə çevrilən insan kənardan çox iyrənc görsənir. Həyat sadəcə bundan ibarət deyil. Çıxış yolu nədədir? Nədə olması geniş mövzudur. Bir yazıya sığmaz amma məncə utanc hissini yaşamaq bu probemdən çıxış yoluna bir başlanğıcdır. İnsanın quruluşu belədir. Nə qədər kəskin hisslər yaşayırsa bir o qədər qərarlarında ciddi olur və unutmur. Brendon da şiddətli utanc hiss yaşadı. Sonra necə olacaq? Bataqlıqdan çıxmaq mümküdür amma kənardan olan köməklə. Sadəcə təsəvvür et ki, qarından yuxarıya qədər bataqlığın içindəsən və əllər belə köməyə gəlmir amma “kənardan kömək” kömək edə bilər. Nədir bu kömək? Həqiqi sevgi (belə şey yoxdur deyib məni əsəbiləşdirməyin!). Sadəcə bataqlıq deyil labirintə də bənzətmək olar aslı insanların vəziyyətini. 
Hə Brendon. Vəziyyət ağırdır amma insan olmaq lazımdır. Uğurlar sənə. Beləliklə aslı insanların həyatı haqqında çox güclü estetik və dramatik təsiri olan mükəmməl bir film. Bir şeyi görürəm. Hal-hazırdakı dövr (kapitalizm adlandırdığımız) ehtiyaclarımızın artıqlaması ilə ödənməsini və hətta lazımsız təlabatları ortaya çıxardıb. Vaxt keçdikcə şükür etmək bacarığı insana daha da çox lazım olacaq (filmdəki depressiv vəziyyət bunu mənə deməyə əsas verir). Getdikcə insanların qəlbi, ruhu ölür. Əvəzinə fiziki ehtiyaclar toplusu robotabənzər bir şey çıxır (Karl Marks bu haqda hələ 130 il bunda  qabaq demişdi!!!). 

Saturday, 21 April 2012

Good Will Hunting



Riyaziyyatı yaxşı bacaran insanlara böyük hörmətim var. Əgər bunu bacaran insan üstəlik dahidirsə ondan soruşacağım çox şey olar. Will Hunting cəmiyyətdə mövcud olan bir çox avara adamlardandır. Buna baxmayaraq avaralardan fərqli olaraq onun ilahi vergisi var ki, bu da riyaziyyatdır.
Film dahiyanədir. Bir tərəfdən o çox sadə digər tərəfdən çox mürəkkəbdir. Avara dahiyə necə kömək edəsən ki, o özünü həyatda itirməsin? Necə eliyəsən ki, o özündə bu vergini məhv etməsin? Ona müəllim, yol göstərən və dəstək verən lazımdır. Bunları isə mənim ən sevdiyim aktyor olan Robin Williamsın baş rolda canlandırdığı obraz  (Şon)yerinə yetirir. Ona kömək edir ki, öz yolunu tapsın.

Friday, 20 April 2012

The Five People People You Meet In Heaven



“Bu Eddi adlı kişinin hekayəsidir amma onun həyatının sonu başlanğıc oldu” İnanılmaz, cəlbedici və dramatik bir hekayə. Bir şəxs ki, əslində ruhu bütün insanlarla əlaqəlidir. Bu böyüklüyünün isə fərqində deyil...

Filmi çox bəyəndim. İnsana qarmaşıq hisslər yaradır. Filmə baxarkən eyni zamanda uşaqlıqda oxuduğum amma çox xoşuma gələn, araşdırma xüsusiyətli Raymond Moudinin – ölümdən sonrakı həyat kitabı yadıma düşdü. Kitab kliniki ölüm yaşamış insanlardan toplanmış məlumatlar əsasında hazırlanmışdır. Çatışmayan cəhəti isə sadəcə müəyyən qədər təsvirin olmasıdır (yəni natamamlıq var ki, əslində bu da normaldır). Film, əlbəttə ki yüz faizli olmasa da həyatda vicdanlı,dürüst, əxlaqlı yaşamış insanın ölümdən sorakı həyatının necə olacağını göstərir (bilinən bir şey olsa da). Beş nəfər var ki, Eddi onlarla görüşüb onlarla söhbət etməlidir. Onlar da onu orada gözləyirlər. 5 nəfər. Bəs olnlar kimlərdir? Eddinin həyatında çox mühim rol oynamış beş nəfər. Müəyyən qədər proqnoz vermək olar hə? Əslidə film haqqında yazılası çox şey yoxdur amma duyğusal filmləri sevən insanlara belə bir filmin var olduğunu çatdırmaq istəyirəm. Eddinin qarşılaşdığı bu beş insan izləyiciyə beş müxtəlif hekayəin çatdırır. Nə də olsa hər kəsin bir hekayəsi var. Eyni zamanda hamı bir hekayənin bir hissəsidir. Yəqin ki, onların sayı dəqiq olaraq beş deyil. İnsanın həyatında mühim rol oynamış bir çox insanlar ola bilər. Filmin ən təsirli epizodu isə Eddinin həyat yoldaşı və müharibədə öldürdüyü balaca qız uşağı ilə oldu.



Thursday, 19 April 2012

Black Gold - Qara Qızıl


Olduqca maraqlı bir film. Treylerin hələ Caspian Plazanın liftindəki monitorlardan görmüşdüm. Diqqətimi cəlb etsə də tapa bilməmişdim. Bu yaxınlarda internetdə rastıma çıxdı və düşünmədən yüklədim.


Bir çox nüanslarla zəngin və düşündürücü filmdir: Qərb və şərq. Ata və oğul. Şükür və naşükürlük. Satqınlıq və sədaqət. Ağıl və qaba güc. Mənəviyyat və maddiyat. Çətinlik və mübarizə. Ölüm və doğum. Metomorfoz. Müharibə. Sevgi (mövzusu nə olursa olsun sevgi istənilən film və kitablar üçün təməl təşkil edir) və s.

Ümumi süjet xətti kifayət qədər bilinən və ora-bura dalğalanmayandır. Əsas mövzu iki dünyanın – yeni və köhnə dünyanın qarşılaşması, iki müxtəlif həyata baxış tərzinin kəsişməsidir. Filmin mövzusu Şərq dünyasına qonaq gələn qərblilər olsa da, Qərblə Şərqin, İslamla Xristianlığın toqquşması deyil. Film sırf müxtəlif düşüncə tərzlərinin toqquşması və onun nəticələri haqqındadır. Əlbəttə ki, təəsüf hissinin müşayəti ilə. Bu qədər insan həyatına son qoyulması məndə təəsüf hissini yaratmaya bilməz. Qərb isə günahsız oldu filmdə. Əlbəttə ki, bu yalandı!! 

Filmdə sanki mübarizə gedir. Qərarların nəticəsi necə olacaq? Neftin çıxarılması həyatımıza necə təsir edəcək? Əsas pul, çoxlu pul həyatımıza necə təsir edəcək? İnsanların həyatına son qoymaq, özüdə puldan sarı.

Qısaca aktyor performansı çox yaxşıdır. Antonio Banderosun baş rolda olması filmə xüsusi emosianallıq verir. Tahar Rahim (filmdə Auda) da gənc olmasına baxmayaraq kifayət qədər yaxşı perfomans sərgilədi amma nə yalan deyim o qədər də bəyənmədim. Audanın sevgilisini rolunu isə “Zibillikdən çıxan milyoner” filmindəki Latika rolunu ifa edən Frido Pintodur.Filmin mövzusu etibarıyla əsas diqqəti özünə çəkən aktyorlar bunlar olmasına baxmayaraq elə hesab edirəm ki, daha yaxşı aktyor komandası ilə filmi çox daha əla çəkmək olardı. Mark Stronq Audanın atası rolunu ifa edən aktyor isə bəyəndim. Zəhmli və əsl lider rolunu yarada bilib. Filmdə maraqlı dialoqlar da var. Hamıya məsləhət görürəm. 


Wednesday, 18 April 2012

Saat


İnsanlar saat adlanan cihaz kəşf ediblər. Hələ qədim dövrlərdən insanlar bu cihazla günün hansı hissəsi olduğunu rahatlıqla söyləyə bilirdilər. Qədim dövrləri deyə bilmərəm çünkü o dövrlərdə qum və günəş saatları var idi amma bu gün şükür Allaha hamının evində və qolunda olan saatları nədənsə mən elə insanların özlərinə bənzədirəm (Elektron saatları çıxmaq şərti ilə). Əsas oxşarlıq məncə həm insanlarda həm də saatlarda “Tik – Tak”ın olmasıdır. Ürək döyüntüləri tika-taka bənzəyir.Saat vasitəsiylə bizə lazım olan vaxta nə qədər zaman dilimin qaldığını öyrənə bilirik. Lazım olan vaxt çatanda vaxtdı deyirik. Tələsirik. Gecirik. Bəyəm biz özümüz elə saat deyilik? Biz də vaxtı göstəririk. Həyatımızın hansı zaman dilimində olduğunu göstəririk. Bəzən saatı tələsən bəzən isə saatı geri qalan insanlar görürəm. Bəzən otağımda sakitcə otururam və saat səsinin altında düşüncələrə dalıram. Saat səsi məni düşünməyə vadar edir hər zaman. Xüsusiylə balansımda nə qədər qalıb deyə düşünürəm. Nə qədərini yaxşı, effektiv  istifadə etmişəm? Nə qədərini boşa istifadə etmişəm deyə. Əslində bunun bir o qədər də ciddi əhəmiyyəti yoxdur amma yenə də düşünürəm. Zaman anlayışı özü qəribə anlayışdır. Hələki bu anlayış geçərlidir.

Mübarizə aparmaq haqqında


Bu yazını yazmağa məni soldan birinci gördüyünüz şəkil vadar etdi. Mənə o qədər təsir etdi ki, dayana bilmədim. Dedim şəkil haqqında nə düşünürəmsə, şəkil mənə nəyi xatırladırsa, şəkil məni digər hansı mövzular haqqında düşünməyə məcbur edirsə və ən nəhayət heç vaxt təslim olmamağın mənim həyatımda necə bir yer tutduğunu necə xatırlayıramsa onun haqqında bir iki şey deyim.

Şəklə diqqətlə baxın. Quş (durnadı, pelikandı dəqiq bilmirəm) qurbağanı yemək istəyir. ok. No problem. Ovlayır və hazırlaşır yeməyə. Ancaq ki, yemək boğazdan keçir. Qurbağa isə onun boğazından tutmağa macal tapır. İş tamamdı. Artıq onu yeyə bilməyəcək. Yəni hamının zəif və stratejik yeri var. Sənə təhlükə yaranıbsa ya da mübarizə aparmalısansa doğru nişan almalısan. Bunu iş həyatından ailə həyatına, dost – tanış çevrəsindən təhsil həyatına qədər geniş tətbiq sahəsi var.

Mübarizə aparmaq bizim təbiətdən bizə bəxş edilən sərvətlərimizdəndir. Nə vaxt ki, sən “mən bunu edə bilmərəm” ,   “ etməməliyəm” , “çətindi” , “bilmirəm” , “qorxuram” kimi fikirləri beyninin ucundan keçirdirsən sən özün özünə limit qoyursan. Sən özün özünü mübarizə aparmaqdan çəkindirirsən. Sən özün özünün şəxsi gücündən imtina edirsən. Nəticə olaraq arzularından imtina edirsən. Yenə nəticə olaraq arzuların yerinə yetmədiyindən dolayı daxilən çürüyürsən. Stiv Cobsun dahiyanə fikrini xatırlamaya bilmirəm: “öz intuisiya və ürəyini izləmə cəsarətinə sahib ol. Necəsə onlar sənin nə etmək isdədiyini bilirlər”.

Birinci olaraq hər şey özünə inamdan başlayır. Ən böyük güc olan inamı istifadə et. Şübhə etməyi yox, təsəvvür etməyi və gözləməyəi, səbr etməyi öyrən. Hamımız eyniyik. Hamımızın bacara biləcəyi əslində eynidir. Hamımızın bacara biləcəyi dedikdə, arzularımıza çatmağımızda bizə sadəcə elə özümüz mane ola bilər.

Arizona arzuları filmindən bir fikiri xatırladım: “Uçmaq istədiyini heç kimə demə yoxsa səni düşürtməyə çalışacaqlar”. Bu da çox vacibdir.Qoyma ki, arzularını kiçildən insanlar səndə uğursuzluq toxumunu əksinlər. Nəticəni indidən gör və qorxma. Qorxma. Allaha inandığımdan bir işi görəndə mütləq onun da dəstəyinin olduğunu düşünürəm. İnsan heç vaxt tək deyil. Allaha inanmayanlar isə kainata inanırlar. Kainatla vəhdətdə olduqlarını düşünürlər. Qoy bu belə də olsun. Allah, kainat fərq etməz. Əsas olan arzularımızı gerçəkləşdirməkdir (əlbəttə ki, təhlükəli arzulardan, insanlara ziyan vuracaq şeyləri nəzərdə tutmuram).

 İnsan sadəcə canlı növüdür. Digər canlılara və cəmiyyətlərə, yəni vəhşi təbiətə aid olan qayda-qanunlar tamamilə insana da şamil olunur. Tamamilə!! Ehtiyatı heç vaxt əldən verməmək və daima mübarizə aparmaq arzusuyla.  

Tuesday, 17 April 2012

Super Qəhrəmanların Dəyərləndirilməsi


Super qəhrəmanlar – Superman, Spiderman, Batman, X-man. Yaşca böyük və ən məşhurları. Həvəskar olaraq, yəni öz şəxsi fikirləmi bölüşəcəm. Nədə olsa bu qəhrəmanlarla əlaqədar zəngin təcrübəm var. Uşaqlığımda cizgi filmlərinə, filmlərinə, komikslərinə və ən nəhaytət  SEGA və Sony Playstation oyunlarına  böyük həvəs göstərmişəm. Bu günkü uşaqlar da məndən geri qalmırlar. Hal-hazırda isə bu super qəhrəmanlara münasibətim yaxşı olmasa da bu yazımda sadəcə onları təhlil edəcəm. Ən sevimli super qəhrəmanımdan başlayaraq: 
Batman – İntelekt səviyyəsinə görə məncə birinci sıradadır. Superman, X-man kimi qaba gücə dayanaraq fəaliyyət göstərmir. Doğrudur hamısının özünə görə İQ – su var amma Batmanda daha yüksəkdir. Stretegiya – məqsədə çatmaq üçün hazırladığımız yoldur. Hərbi sahədə ilk dəfə istifadə olunsa da günümüzdə demək olar ki, bir çox yerdə istifadə olunub. Batman qısa müddət ərzində strategiya hazırlaya bilmə bacarığı ilə mənim çox xoşuma gəlir. Filmlərində bu bir az qaranlıq qalıb amma animasiyalar və cizgi filmlərində və komikslərində bu yaxşı təsvir olunub. Hər zaman “B” planı var. Alternativləri var. Zəngin təcrübəsi sayəsində qarşısındakının hərəkətlərini öncədən görə bilir. Ağır aurası var. Bu arada maraqlı bir qeyd də edim. Batman – Year One adlı animasiya ilə siz Batmanın necə ilkin təcrübələr qazandığının və sistemi əmələ gətirən iyrəncliklər və şər qüvvələrlə necə mübarizə apardığını görə bilərsiz. 
Spiderman – Bu super qəhrəman hələ 70 – ci illərdə populyarlıq qazanmışdı. Uşaq vaxtı praktiki bütün serialarına baxmışdım. Yeni çəkilmiş üç seriyalı filmini də bəyəndim. Batmanla müqayisədə spideri o qədər də bəyənmirəm.  Basit, sadə gösrənir (Bu ona görə deyil ki, Batman super texnologiyalardan faydalanır).  Sadəcə belə hiss edirəm. Filminin üçüncü seriyasının xüsusi bəyənirəm. Müsbət bildiyimiz super qəhrəmanın 180 dərəcə dəyişməsi mənə xoş təsir etdi. Qəribədi amma belədi. Təbii ki, sonra həppi endinq oldu. 
X – men – filmi yaxşıdır. Digər super qəhrəmanlar falan. Super qəhrəman olaraq isə əlindən sadəcə dəmir çıxardır, fiziki güclüdür və əbədi yaşardır. Yəni prinsipcə pis deyil amma ciddi bir şey hesab etmirəm. 
 Superman – Uca binaların üstündən asanlıqla tullana bilir, gözündən şüa çıxardır və s. Bu lap belə sadə və bəsit görsənir mənim üçün. Halbuki uşaq vaxtı çox bəyənirdim. Hal – hazırda isə bunlara marağım çox da qalmayıb. Naruto adlı Yapon animesinə tamah salmışam və bir ildən çoxdur ki, onu izləyirəm. O da ayrı bir dünyadı. İnsanlar da oturub gör nələr fikirləşiblər. Maraqlıdır. Marağımın kökündə yəqin ki, macerə həvəskarı olmağım durur. Son olaraq isə uşaq vaxtı ən sevdiyim super qəhrəmanlardan olan Nizya Tısbağaları (Ninja Turtles) xüsusi vurğulamalıyam. Doğrusu onlar haqqında da çox da fərqli fikirdə deyiləm. 

Monday, 16 April 2012

Minus Pişik Qız - Annie M.G. Schmidt


Şübhəsiz ki, “Pluk van de Petteflet” Annie M.G. Schmidtin ən məşhur əsəridir. Lakin dünyanın qalan hissəsi üçün bu, “Minus”dur : bu kitab katalon, alman, ingilis, fransız, yunan, italyan, norveç, ispan və isveç dillərinə tərcümə olunub. 
Juffrau Minus keçmişdə pişik olub. O xoruldayır, cırmaqlayır, xumarlanır və hələ də quşcuğaz görəndə pişiksayağı xoşhallanır. Artıq adi bir qız olsa da, hələ də arabir Miyouv-miyouv mahnısını oxuyur və “pişik dilində” dil-dil ötür. Bu istedaı onun sahibi, qəzetçi Tibbenin olduqca karına gəlir. Pişik Mətbuat Xidməti sayəsində, o, bir çox gizli və məxfi məsələlər haqqında məlumatlar alır. Düzdür, bu işlər ona müəyyən çətinliklər yaradır amma Minusun və onun çoxlu pişik dostlarının köməyilə hər şey əla qurtarır. 

Kees Veens “ De Volkskrant” qəzetindən: “Minus şübhəsiz ki, gözəl kompozisiyaya malikdir. Kitabın əvvəlindən personajların, hadisələrin, məsələlərin verəcəyi bütün imkanlardan çox gözəl istifadə olunur. Hər şey bir-birilə sıx surətdə bağlanır: bütün kiçik hadisələr bir-birinə münasibətdən ustalıqla intriqa yaradır.”

Əslində yetkin insanın yetkinliyini kənara qoyub uşaqlar üçün nağıllar yazması böyük bacarıqdır. Uşaq dünyasının saflığını, təmizliyini və genişliyini ancaq uşaq ədəbiyyatı ilə məşğul olanlar çox yaxşı başa düşə bilər. Bu kitabı xalam qızına hədiyyə olaraq alsam da bir günün içində özüm də oxudum. Uşaq vaxtından zəngin nağıl təcrübəmi yada salıb onu deyə bilərəm ki, çox əla, tərbiyəvi və şən bir nağıldır. Pişiklər böyük qüvvədir!! :)  Qısaca yazıçı haqqında:

Anni Şmit 1911 – ci ildə Hollandiyanın Zuid – Bevaland in Kapelle şəhərində anadan olub. O, əvvəlvə kitabxanada – oxu zalında , sonra isə Amstredamda Het Paool qəzetində çalışıb. Onun “Plük van de Petteflet” əsərindən əlavə, uşaqlar üçün yazdığı ən məşhur kitablar bunalrdır: “Minus” (Gümüş qələm mükafatı) və “Otye” (Qızlı qələm mükafatı). 1988 – ci ildə Oslo şəhərində dünyanın ən məşhur uşaq yazıçısı olan Astrid Lindgren (siz onu “Balaca və damda yaşayan Karlson” əsərindən gözəl tanıyırsız) şəxsən öz əlindən dünyada uşaq yazıçıları üçün mövcud olan ən böyük beynəlxalq mükafatı – Hans Xristian Anderson Mükafatını alıb. Bu mükafatla həqiqətən fəxr etməyə dəyərdi. Bu, bütün holland ədəbiyyatında tarixi bir hadisəydi. Anni Şmit 1995 – ci ildə Hollandiyanın paytaxtı Amsterdam şəhərində vəfat edib.



Sunday, 15 April 2012

Adam Fawer - Olasılıksız - Improbable


“Tale həyatımızın öncədən cizilmiş olması demək deyildir. Yolun tamamını deyil sadəcə yol ayrıclarını verir. İstiqamət bəllidir amma bütün döngələr bizə aiddir”

Bir sabah, yıllardır görmediğiniz bir arkadaşınızı düşünerek uyandınız. Bir saat sonra, onunla sokakta karşılaştınız. Sizce bu sadece bir tesadüf mü, yoksa çok daha farklı anlamı olabilir mi? Siz hiç Loto'da büyük ikramiye kazanmadınız. Ama birileri kazanıyor. Hem de sürekli! Onlar sizden daha mı şanslılar? Şans nedir gerçekten? İçinizde bütün paranızı kırmızıya yatırmanız gerektiğini söyleyen bir his var. Bu his bir öngörü müdür? Yoksa daha fazlası mı? Yolda gidiyorsunuz. Kafanızı çevirip yandaki küçük parka baktınız ve bir anda bu anı daha önce de yaşamış olduğunuzu hissettiniz. Evet, Deja Vu. Sizce nedir Deja Vu; Geçmiş mi, rüya mı, yoksa geleceği mi görüyorsunuz?  Eğer siz de kontrölün kimde olduğunu merak ediyorsanız, 'Olasılıksız' tam size göre bir roman. 

Kitabı oxumağımdan bir il keçməsinə baxmyaraq, bloqumda bu unuda bilməyəcəyim kitab haqqında azdan-çoxdan məlumatın olmasını istəyirəm. Maraqlı bir qeyd də edim: Adam Faverin – Olasılıksız kitabı elektron formatda oxuduğum ilk roman olmuşdur.

Kitab çox dinamik, elmi-fantastik, dramatik, realistikdir. Əslində heç fantastik deməzdim çünkü kitabda olmuyacaq şeylər təsvir olunmayıb. Daha çox elmi istiqamətlidir. Bir neçə mövzunun bir kitabda cəmləşməsindən xoşum gəlir (amma bu Markezdə o qədər də uğurlu alınmayıb). Bir çox elmlər bu əsərdə kəsişir: Tibb (şizofreniya və epilepsiya xəstəlikləri), Fizika, Kimya, Statistika (Ehtimal nəzəriyyəsi xüsusiylə), Psixologiya (şüuraltı), Anatomiya və sevimli Fəlsəfə. Sadəcə elmlər də deyil: Təhlükəsizlik orqanlarının fəaliyyəti və onlar haqqında müxtəlif maraqlı məlumatlar da var (yəni bir anlamda dedektiv izləri də var). İnanılmaz güclü məntiq və təsirli epizodlar var. Əvvəllcə parça-parça olan hissələrin sonradan birləşməsi zövq vericidir. Eyni zamanda onu da deyim ki, roman yazarın bacarığını, maraq dünyasını və sənətkarlıq imkanlarını yaxşı çatdırır bizlərə. Xüsusiylə beyin dalğları ilə əlaqədar öyrəndiklərim çox maraqlı oldu. Daha sonra bu bilgiləri çox olmasa da inkişaf elətdirdim və beynimizin bizi heyrətə gətirən digər xüsusiyyətlərindən agah oldum. Kitabı oxumaq istəyənlər üçün link yerləşdirdim. Yükləyib oxuya bilərlər. Stiv Cobs demişkən, One more thing: kitabı oxumağa başlayərkən, ilk 50-70 səifəsini çox böyük diqqətlə oxuyun. Çünkü bir az qarışıqlıq var. Hamıya uğurlar!


Qeyd: Yazı şəxsi fikirlərim və kitapyurdu.com saytının müvafiq oxuyucu şərhləri əsasında hazırlanmışdır. 

Saturday, 14 April 2012

Üstün Dökmen - Yaşama Yerleşmek


Bəziləri bəzən dörd əllə sarılır həyata 
Fərqinə vararaq, hiss edərək, anı yaşayaraq, 
Bəziləri isə barmaq ucuyla tutur həyatı.

Türkiyə və bizim ölkədə kifayət qədər tanınan Üstün Dökmen cənablarının Yaşama Yerşelmek (Küçük Şeyler silsiləsinin üçüncü kitabıdır) kitabı bir çox maraqlı və vacib məsələlərlə əlaqədar çox yaxşı məlumatlar çatdırır bizlərə. Yazarın TRT kanalında “Küçük Şeyler” başlığı altında verlişi də olub. Üstün bəy o səmimi üslubuya bizim millət olaraq həyatı nə qədər sahibləndiyimizdən , özümüzü həyatın hansı yerinə qoyduğumuzdan bəhs etmiş. Bunu edərkən də çox sadə üsuldan istifadə etmiş: Oturarkən stula necə oturursuz? Stula tam otura bilməyənlər eyni zamanda həyata da tam otura, yerləşə bilməyənlərdir. Problemləri olanlar və bu problemləri tam həll edə bilməyənlərdir. Əlbəttə istər yüzlərlə kitab oxu yenə də problemin həlli sənin özündədir amma yenə də belə kitablar bir təkandır, düşüncə tərzinin müəyyən dərəcədə inkişafıdır.

Kitabı oxuduqca “Çox doğru” deyə razılaşdığım, təsdiqlədiyim məqamlar çox oldu. Həmişə bir balaca geri planda olan, özünə güvəni, inamı olmayan insanlar var cəmiyyətdə. Bir balaca geri planda qalan insanlara ümumiyyətlə Üstün Dökmen bəyin kitablarının hamısını məsləhət görürəm. Sadəcə birini oxusam da, digərlərinin də çox yaxşı olduğunu hiss edirəm. Şəxsi inkişaf kitabları deyil bunlar. Əsala elə düşünməyin. Üstün Dökmen,Muhammed Bozdağ, Kemal Sayar və Ahmet Şerif İzgören tamamilə fərqli (bizim başa düşəcəyimiz, bizə yaxın üslubda) yazırlar. Maksimum dərəcədə Amerikadan gəlmə şəxsi inkişaf kitablarından qaçmaq lazımdır.Onlar insana doğru-düzgün kömək etmir əksinə ziyan vurur. Kitabın xarakteristik və eyni zamanda da çatışmayan cəhəti də var: belə kitablarda mövzulararası əlaqə zəif və kitabın başı ilə ayağının olmaması kimi bir vəziyyət var. Son olaraq isə Üstün bəyin fəlsəfəsi çox sadədir: Böyükləri gözləməkdənsə, kiçikləri itirməyək. 

Friday, 13 April 2012

Conversations With God - Allahla söhbətlər


Və Tanrı ol dedi....

Kainatın bir sözlə ətrafımızın sirləri həmişə bizi düşündürüb. Hətta ibtidai icma quruluşunda ovdan qayıdmış, od qarşısında dincələrək səmada parlayan ulduzlara baxan kişiləri və evdarlıq edən qadınları da. İnsan yıxılır, ayağa qalxır və bəzi hekayələrin bir parçası olur. Məna axtarır. Məntiq axtarır. Kainata səslənir. Uzaqlara baxır. Halbuki Allah bizə şahdamarıızdan da yaxınam deyir. Hər şeyin bir səbəbi vardır əlbəttə ki. Dərk etmək çətindi bəlkə də amma başqa çıxış yolu yoxdur. Məncə nə olursa olsun onun varlığını yəni sevginin varlığını hər zaman hiss edib ruhi, daxili sülhü qorumalıyıq. İnsan qəribə canlıdır. Şükürlər olsun ki təbiətdə həm fiziki həm də əqli cəhətdən ən güclü canlıyıq. Çatışmayan cəhətimiz isə məqsədlərimizi tapa, müəyyənləşdirə bilməməyimizdir. Niyyətimizi müəyyənləşdirməməyimizdir. Belə olduqda biz bütün resurslarımızı boşa xərcləyirik. Bəziləri həyatını elə yaşayır (bu onlar üçün problem yaratmır amma)))). 

Film əla alınıb. Çox bəyəndim. Baş qəhrəmanın başına yuxarıda qısaca yazdığım kimi hadisələr gəlib. Çox ümidsiz vəziyyətlərə düşüb. Burda Albert Kamyunun “İnsanın ümidsizliyə düşməsi, ümidsizliyin özündən də pisdir” fikrini xatırladım. Bilmirəm bəlkə də hamıda olmur bu amma filmdə də Allahın Nilə dediyi kimi : “Sən məni axtarırdın. Sən mənə çoxlu suallar verirdin və budur mən burdayam. Sən suallarına cavab almağa hazırsan? Mən səhv anlaşılmışam. Mən hər zaman sənin öz səsisnlə sənin özünlə danışmışam. Əsas sual isə, eşidirdinmi?dir” Nil suallarına cavab alır və onu kitab halına gətirərək digər insanlarla bölüşür. Fantastik,dramatik melodrama. Filmin sonluğu xüsusi diqqətimi cəlb etdi və düşündürdü. Nil sonda ilkin Nili tapdı. Yəni özünü tapdı. Nədə olsa bütün bunların hamısı elə bunun üçündür. Sonra. Sonrasını bilmirəm. Sonrası yəqin ki, hər kəsə görə spesifik yəni özünəməxsusdur. 

Son olaraq isə sən nəyə hazırsansa o da sənə hazırıdır fikrini xatırladım. Çox sakit və düşündürücü filmdir. Hamıya məsləhət görərdim. Eyni zamanda onu da deyim ki, film kitab əsasında çəkilib. Filmdə adı keçən "Conversations With God" adlı kitabı tapıb oxumaq çox daha əla olar məncə. 


Thursday, 12 April 2012

Psixologiya mənim gözümlə: Empatiya


Empatiya nədir? Empatiya özümüzü qarşımızdakı bir və ya bir neçə insanın yerinə, mövqeyinə qoyub, onların keçirdikləri hisslərə və düşündükləri fikirlərə yaxınlaşmaq və özümüzlə müqayisə etməkdir.  Bu gün cəmiyyətimizi diqqətlə izlədikdə bu problemin, yəni empatiyanınn olmamağının olduğunu çox aydın görürük. Ağlıma gələn ilk nümunə isə gənc nəsillə köhnə nəslin arasında olan anlaşılmazlıqlardır. Paradoksaldır əslində. Yaşlılar da nə vaxtsa gənc olublar və odur ki, gənc insanları keçirdikləri hissləri və yaşadıqlarını müəyyən qədər bilməlidirlər (Başım bundan çox çəkir). Doğrudur dünya çox sürətlə dəyişir. 30-40 ilin dünyası bu günkü ilə müqayisədə fərqlidir amma yenə də insan insandır və bəzi şeyləri başa düşmək o qədər də çətin olmamlıdır məncə. Nəsillərarası münasibətlərdə empatiyanın rolu çox böyükdür. Yalnızca bu deyil. Cinslərarası, sağlam insanlarla sağlam olmayan insanlar arasındakı, sosial təbəqələrarası empatiya və s. Siyahını uzatmaq olar. Əsas olan isə empatiyanın köməkliyi ilə bizim bir-birimizi daha yaxşı başa düşməyimiz, daha yaxşı qərarlar verməyimiz və daha yaxşı yaşamağımızdır. Empatiyanın əsas şərti isə bizim bir birimizi maksimum dərəcədə obyektivlik çərçivəsində dinləməyimiz və fikrimizi çatdırmağımızdır. Yəni empatiya prosesinin sağlam formada reallaşması üçün bizim ünsiyyət qurmaq bacarıqlarımız doğru olmalıdır. Digər önəmli məqam isə stereotiplərdir. Stereotiplərdən azad olub dünyaya maskimum dərəcədə obyektiv prizmadan baxdıqda empatiya avtomatik refleks olaraq gerçəkləşir. Bu həmişə mümkünmüdür? Xeyr əlbəttə. Buna baxmayaraq yenə də insan buna əlindən gəldiyi qədər can atmalıdır.
Qadın kişi münasibətlərində də empatiyanın rolu çox vacibdir. Hamı bilir ki, qadınlar və kişilər arsındakı dünyanı dərketmə və hadisələrə yanaşma tərzi fərqlidir. Bu fərqin də kökündə onların beyinlərinin sağ və sol yarımkürələrinin qarşılıqlı əlaqəsi yatır. Psixoloji təcrübələrlə də sübut olunmuşdur ki, qadınlar beyinlərində daha çox seçim yaradırlar. Kişilər ya hə ya da yox deyə yanaşırlar. Odur ki, empatiya və qarşılıqlı ünsiyyət sayəsində qadın kişi münasibətlərində də sağlamlıq təmin oluna bilər. Bu heç də bütün problemlərin həlli demək deyil. Çünkü bəzi insanların münasibətlərində dəyişiklik yaratmaq üçün gərək onların genləri dəyişsin.
“ Bir inci saflığı olsa da suda,   
  Artıq içiləndə dərd verər o da”
Təqdimata ehtiyac yoxdur məncə. Empatiyanın da həddi var. Artıq dərəcədə empatiya şəxsən mənim fikrimcə cəmiyyətdə, dünyada balansı poza və insanlar arsında çox daha fərqli vəziyyətlər yarada bilər. Aşağıda isə maraqlı bir video var. 3-4 dəqiqənizi ayırıb baxmağınızı məsləhət görürəm. Hamıya uğurlar!!

Wednesday, 11 April 2012

Konfutsi - İşıq saçan sözlər


 Adalet kutup yıldızı gibi yerinde durur ve geri kalan her şey onun etrafında döner.

Alkışı en sessiz şekilde karşılayan, alkışı hak etmiş demektir.

Ne aradığını bilmeyen bulduğunu anlayamaz.

Araştırma yapıldığı zaman ancak bilgi artırılabilir; bilgi artırıldığında ancak istek samimi olabilir; istek samimi olduğunda ancak akıl ıslah edilebilir; akıl ıslah edildiğinde ancak özel yaşam iyileştirilebilir; özel yaşam iyileştirildiğinde ancak aile yapısı düzeltilebilir. Aile yapısı düzeltildiğinde ancak devlet düzen içinde yönetilebilir.

Aşk, dört nala giden at gibidir, ne dizginden anlar, ne söz dinler.

Aç midenin cezasını yorgun ayaklar çeker.

Asıl bilgi insanın cehaletini tanımasında yatar.

Akıllı insan kimseyle yarışmaz, böylece kimse onunla yarışamaz.

Bildiğini bilenin arkasından gidiniz, bildiğini bilmeyeni uyarınız, bilmediğini bilene öğretiniz, bilmediğini bilmeyenden kaçınız.

Bilgi insanı şüpheden, iyilik acı çekmekten, kararlı olmak korkudan kurtarır.

Bilgiye sahip olarak doğmuş birisi değilim. Öğretmeyi seviyorum ve öğrenmeye çalışıyorum.

Bir milleti tutsak etmek isterseniz, onun müziğini çürütün.

Bir şeyi bildiğin zaman, onu bildiğini göstermeye çalış. Bir şeyi bilmiyorsan, onu bilmediğini kabul et. İşte bu bilgidir.

Bir yerde küçük insanların büyük gölgeleri varsa, o yerde güneş batıyor demektir.

Bir şeyin haklı olduğunu bildiğin halde, o şeyden yana çıkmazsan, korkaksın demektir.

Bir ülkede adaletin varlığı kişinin kendini özgürce ifade etmesinden anlaşılır. Bir ülkede adaletsizliğin varlığı ise kişilerin başına buyruk davranışından anlaşılır. İyi insanlar sorunları önlemek için çaba sarf ederler.

Bir insanı doyurmak istiyorsanız, ona balık verin; aç kalmamasını istiyorsanız ona balık tutmayı öğretin.

Çizik bir elmas, çizik olmayan bir çakıl taşından daha iyidir.

Devlet düzen içinde yönetildiğinde ancak dünyada barış tesis edilebilir.

Duyduğumu unuturum, gördüğümü hatırlarım, yaptığımı anlarım.

Düşünmeden öğrenmek faydasız, öğrenmeden düşünmek tehlikelidir.

Hiç bir şey eyleme geçen cahillik kadar korkunç olamaz.

Derin olan kuyu değil,kısa olan iptir.

Dinsel erdem, insanlığı sevmekle olanaklıdır. Bu sevgi hissi, aileden toplumdan hükümete dek karşılıklı olarak uzamalıdır.

Efendi adam, kendisinden çok şey, başkalarından az şey bekler.

Eğitimli insanlar adaleti ilke edinir ve onu düzenli bir biçimde yürütür; onu alçak gönüllülükle kurar ve sadakatla gerçekleştirir.

Eğitimli insanlar öncelikle adalete değer verir. Eğitimli insanlar adalet olmadan cesaret sahibi olunca asi olurlar. Küçük insanlar adalet olmadan cesaret sahibi olunca haydut olurlar.

Elmas nasıl yontulmadan kusursuz olmaz ise; insan da acı çekmeden olgunlaşmaz.

Etraflıca çalış, doğru bir şekilde araştır, dikkatlice düşün, düşündüklerini gözden geçir, ciddi ve samimi bir şekilde uygula.

Evinizin eşiğini temizlemeden komşunuzun damındaki karlardan şikayet etmeyiniz.

Gerçeği bilenler ile onu sevenler hiçbir zaman eşit değildirler.

Güçlü olan, zayıf yanını herkesten iyi bilendir; daha güçlü olan ise zayıf yanına hükmedebilendir.

Güleryüzlü olmayan bir kişi, dükkan açmamalıdır.

Güzelliği sevdiği kadar, erdemi de seven bir insanı daha görmedim.

Her şey bir güzelliğe sahiptir fakat bunu herkes görmez.

İhtiyatlı insan nadiren hata işler.

İnsanlar sahip olduklarını küçümser, sahip olamadıklarını önemser.

İnsanları niçin öldürüyorsunuz, biraz bekleyin zaten ölecekler.

İsteyenler bilgilerini genişletmelidirler. Bilgilerini genişletmek isteyenler önce araştırmalıdırlar.

İdare etmek dürüstlük demektir. Sen doğru yönetirsen yanlış olmaya kimse cesaret edemez.

İyi insan, güzel söz söyleyen değil, söylediğini yapan ve yapabileceklerini söyleyen adamdır.

Karanlığa söveceğine, bir mum yak.6 Eylül 2006

Kelimelerin gücünü anlamadan, insanların gücünü anlayamazsın.

Kelimelerin kuvvetini bilmeyen insanlarla esaslı bir konuyu konuşmak mümkün değildir.

Kendimize yapılmasını istemediğimiz bir şeyi, başkasına yapmamalıyız.

Kendini affetmeyen bir insanın bütün kusurları affedilebilir.

Küçük avantajların peşinden koşarken büyük başarılardan olabilirsiniz.

Küçükler ot gibidir, büyükler ise rüzgar: Rüzgar ne yöne eserse, otlar o yöne eğilir.

Konuşmaya değer insanlarla konuşmazsan insanları, konuşmaya değmez insanlarla konuşursan kelimeleri yitirirsin. Sen öyle biri ol ki ne insanları, ne de kelimeleri yitir.

Mutlu olmak için içinde bulunduğunuz andan daha iyi bir zaman olduğuna karar vermek için beklemekten vazgeçin. Mutluluk bir varış değil, bir yolculuktur. Pek çokları mutluluğu insandan daha yüksekte ararlar, bazıları da daha alçakta. Oysa mutluluk insanin boyu hizasındadır.

Olgun insan güzel söz söyleyen değil, söylediğini yapan ve yapabileceklerini söyleyen kişidir.

Okudum, unuttum, gördüm, hatırladım, yaptım, öğrendim

Öğrenme ilkesi insanın temiz karakterini ortaya çıkarmak, insanlara yeni yaşam vermek ve nihai iyiye ve doğruya ulaşmak demektir.

Örnek insanlar adaleti anlar. Adaleti anlamayan adaletsiz olur.

Örnek insanlar yumuşak huyludur ve öfkeden kaçınır.

Sana bir şeyi nasıl bilebileceğini öğreteyim mi? Bildiğin zaman bildiğini anla, bilmediğin zaman ise bilmediğini anla.

Susmak, insanı ele vermeyen sadık bir arkadaştır.

Öğretmek iki kere öğrenmek demektir

Yaldızlı sözlerle erdem bağdaşmaz.

Monday, 9 April 2012

Her İnsan Hükümdardır - Orison Swett Marden


Düşüncə dünyadakı hər şeyin sükanıdır və bu düşüncə gəmisinin sükanının əlində tutan da gəminin kapitanıdır. Kapitan da şəxsin özüdür. Ruhi vəziyyət və düşüncə bədənə hakimdir. Bəşər övladı xarakterini və quruluşunu bu düşüncə gücüylə heyəltəraş kimi yonur və formaya salır. Nəfsinə düşüncə gücüylə hakim olan insan, uğur qazanmaq üçün lazım olanın elə özü olduğunun başa düşəcək və özünün hökümdarı olmaya başlayacaq. Bunu bacarmaq və düşüncə sükanına istiqamət vermək, bir neçə təməl həqiqəti bilmək və onlara əməl etməklə təmin edilir. Bu kitabın də əsas məqsədi budur. Kitab əlbəttə ki, bir neçə səhifədən ibarət olsa da məqsədi birdir: Düşüncələrimizi bizə  necə təsir etdiyini göstərmək. O qədər nümunələr var ki, bitirdikdən sonra düşüncənin bu dünyada hər şeydən güclü olduğuna şübhə qalmır. Əslində isə düşüncələrimizə hakim olmaq kifayət qədər çətin işdir. Televizoru açıb xəbərlərə baxmaq istəyirəm və filan yerdə teror hadisəsi oldu falan yerdə də etiraz aksiyası oldu deyə xəbərləri eşidəndə istər istəməz ruhuma qara buludlar çökür. Bəlkə də elə bunları görüb bu gün daha çox özümüzü inkişaf elətdirməliyik. Əlbəttə ki, sevinc və hüzur ruhi tarazlığı və daxili sülhü olan insanlarla olur. Onlar ətraflarına da günəş kimi işıq saçıb onları aydınladırlar. Sevincli olmaq özünüzə və ətrafınıza edə biləcəyiniz ən yaxşı yaxşılıqlardandır. Belə bir ruhi vəziyyətlə siz çox şey əldə edə bilərsiniz. Nə də olsa sevincli, nəfsdən maksimum dərəcədə arınmış xasiyətdə cazibə qüvvəsi vardır. Odur ki:

“Gülən üz danışan dildən vacibdir. İnşallah hər zaman birinci üzünüz və gözünüz gülsün”

Monday, 2 April 2012

Saniyədə 5 sm - 5 сантиметров в секунду - Byousoku 5 senchimetoru


Bizim  hər birimiz ikiyə bölünmüş insanın yarısıyıq. Ona görə də biz həmişə digər yarını axtarmağa çalışırıq və buna görə də sevgi ona çatmaq üçün göstərdiyimiz cəhddir – Platon

Əslində sevgi nədir? O nəyə qadirdir? O tamamilə müxtəlif insanları necə birləşdirə bilər? O bizim həyatımıza necə daxil olur? Özüylə bərabər nə gətirir? İnsan həqiqətən də ona ehtiyacı var? və s. Görün nə qədər sual var. Bir çoxları həyatlarında bu sualların bəzilərinə cavab tapırlar. Bir çoxları isə cavab tapmadan ölürlər. Bəziləri onu xəstəlik bəziləri isə insana Allah tərəfindən bəxş edilən bir nemət olduğunu düşünürlər. Əsas olansa sevgi sözünü hər kəs özünəməxsus şəkildə başa düşməsidir.

Saniyədə 5 santimetr animesi insanların sevdikləri zaman hiss etdikləri, ayrılıqları, saflıqları haqqında animedir. Animeni izlərkən məni ülvi,təmiz,saf,rahatladıcı,kədərləndirici,xatırladıcı və başqa bənzəri bir çox hisslər bürüdü. Animenin baş qəhrəmanları adi məktəbli olaraq görünsələr də çox dərin düşüncəli olaraq təsvir olunmuşlar. Öz – özlərinə verdikləri suallar məncə bu animenin ən vacib hissələridir. Anime sadəcə ideal sevgi haqında deyil. Cavabsız qalan və bununla da sevginin insana əzab verən qisimləri ilə də əlaqədardır ki, bu da animeni çox maraqlı etdi mənim üçün. Hər bir medalın tərs üzü vardır. Sevgini də bununla müqayisə etmək olar. Digər bir təsvirsə zənnimcə sevginin insanlar arasında olan məsafəni aradan qaldrmasıdır amma yenə də bəzi faktorlar ona maneçilik edə bilər. Sevginin ən böyük düşməni kimdir? Laqeyidlik əlbəttə ki. Animedəki təsvirlər çox canlıdır. Sanki heç animde deyil əsl filmdir. Çox əla və yüksək səviyyəli sənət əsəridir. Yenə də nə isə yazmaq istəyirəm amma alınmır nədənsə. Bu mənim bu animedən çox xoşum gəldiyindən xəbər verir. Adı isə xüsusi vurğulanmalıdır. Animeni izləyin və müəyyən qədər başa düşəcəyinizi hesab edirəm. 

Bəli nəticə olaraq onlar birlikdə olmadılar amma yaşadıqları onları bütün ömürləri boyunca müşayət edəcək və qabıq bağlamış yara səbəbi bilinmədən periyodik olaraq qanayacaq, qanayacaq... 
                                                                                                   
                                                 Animeni online izlə



P.S. Yazı kinopoisk.ru saytının müvafiq film üzrə tamaşaçı şərhləri və şəxsi fikirlərim əsasında hazırlanmışdır.